- کارمندان به دو صورت زیر استخدام میشوند:
الف- بر اساس مدارک تحصیلی در یکی از مقاطع پایان دورههای ابتدایی، راهنمایی، دبیرستان، فوق دیپلم، لیسانس، فوق لیسانس، دکترا و بالاتر.
ب- بر اساس تخصص و مهارت عملی با حداقل سواد خواندن و نوشتن و حداکثر پایان دوره دبیرستان.
- ارتش میتواند فقط برای مشاغل درمانی و بهداشتی زنان را استخدام نماید. نقل و انتقالات زنان باید حتیالامکان تابع شرایط خدمتی همسران آنان باشد.
- ارتش و وزارت دفاع و سازمانهای وابسته به آنها میتوانند به منظور تامین نیاز سازمانی خود داوطلبینی را که حداقل دارای مدرک تحصیلی پایان دوره ابتدایی میباشند با اخذ تعهد ۵ سال خدمت نظامی و یا ۶ سال خدمت کارمندی به صورت پیمانی استخدام نمایند. تمدید مدت و تجدید قرارداد مجاز نمیباشد.
تبصره ۱- خدمت پرسنل پیمانی به منزله انجام خدمت دوره ضرورت تلقی میگردد و در صورتی که قبل از خاتمه تعهد به هر علت از خدمت مستعفی یا بر کنار گردند برابر قانون خدمت وظیفه عمومی با آنان رفتار خواهد شد.
تبصره ۲- ارتش و وزارت دفاع و سازمانهای وابسته به آنها میتوانند پرسنلی را که در حال انجام خدمت دوره ضرورت میباشند به صورت پیمانی استخدام نمایند.
- به منظور جلوگیری از تورم پرسنلی در ارتش و وزارت دفاع و سازمانهای وابسته به آنها، در جدول سازمانی مشاغل باید به نحوی پیشبینی گردد که حتیالامکان از پرسنل وظیفه و پیمانی استفاده شود.
- ارتش و وزارت دفاع و سازمانهای وابسته به آنها میتوانند در صورت نیاز از پرسنل وظیفه در حین خدمت دوره ضرورت و همچنین پرسنل پیمانی در طول مدت قرارداد با دارا بودن شرایط لازم برای کادر ثابت استخدام نمایند و این قبیل داوطلبان در شرایط مساوی از اولویت برخوردارند. آموزش، درجه یا رتبه و ترفیعات آنان تابع مقررات مندرج در این قانون خواهد بود.
- سابقه خدمت وظیفه و پیمانی پرسنل کادر ثابت از نظر پایه حقوقی و سنوات بازنشستگی احتساب میگردد.
- خرید خدمت اشخاص بنا به ضرورت و برای مدت محدود، بنا به تشخیص سازمانهای استخدام کننده، به موجب آییننامهای خواهد بود که توسط وزارت دفاع با هماهنگی ستاد مشترک و نیروهای سهگانه تهیه و به تصویب هیأت وزیران میرسد.
- ارتش وزارت دفاع و سازمانهای وابسته به آنها میتوانند به منظور تامین استاد و تکمیل اعضای هیأت علمی و موسسات آموزشی خود پرسنل مورد نیاز را بر اساس مقررات استخدامی هیأت علمی دانشگاهها و موسسات آموزش عادی استخدام و به مشاغل آموزشی منصوب نمایند.
تبصره- استخدام مربی برای آموزشهای پائین تر از سطوح دانشگاهی و همچنین پرداخت حق التدریس به اساتید و مربیان در کلیه سطوح تابع آییننامهای خواهد بود که توسط وزارت دفاع و با همکاری ستاد مشترک و سازمان عقیدتی سیاسی تهیه و به تصویب هیأت وزیران میرسد.
- استخدام اشخاص برای کادر ثابت بدون نیاز سازمانی و همچنین استخدام و یا تغییر وضع پرسنل جز به یکی از صور مذکور در این قانون مطلقا ممنوع است.
بخش سوم- طبقهبندی
- مشاغل نظامی ارتش به تناسب احتیاج نیروها و سازمانها از رستههای مختلف تشکیل میگردد. انواع رسته و علائم رستهای هر یک از آنها و همچنین علائم درجات و شکل لباس پرسنل نظامی به موجب دستورالعملهایی خواهد بود که به وسیله ستاد مشترک تهیه و به تصویب شورای عالی دفاع خواهد رسید.
- وزارت دفاع موظف است با هماهنگی ستاد مشترک مشاغل مختص کارمندان موضوع بند ب ماده ۳۱ این قانون را از نظر پیچیدگی به سه گروه ۱، ۲، ۳، و میزان مهارت در انجام مشاغل هر یک از سه گروه را به سه رده (۱)، (۲) و (۳) طبقهبندی نماید. کمیسیون ارزیابی مهارت فنی که حسب مورد در وزارت دفاع، ستاد مشترک یا هر یک از نیروهای سهگانه تشکیل میگردد در بدو استخدام تخصص و مهارت فنی این قبیل کارمندان را مورد ارزیابی قرار داده، گروه و رده آنان را تعیین مینماید.
- وزارت دفاع و ستاد مشترک با هماهنگی نیروها مکلفند حداکثر ظرف مدت یک سال در چهارچوب این قانون کلیه مشاغل ارتش را مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار داده و شرح وظایف و شرایط احراز هر شغل را تعیین و در انتصابات و ترفیعات ملاک عمل قرار دهند.
تبصره- بکارگیری پرسنل در مشاغل غیر مرتبط با تخصص آنان ممنوع است.
- پرسنل وزارت دفاع و سازمانهای وابسته به آن نیز تابع مقررات این قانون میباشند.
فصل سوم- آموزش و ترفیعات
بخش اول- آموزش
- مراکز و دورههای آموزشی نظامیان کادر ثابت به شرح زیر میباشد:
الف- آموزشگاه نظامی. ب- دوره تخصصی. ج- دوره سرپرستی. د- دانشکده علوم نظامی. ه- دوره مقدمات رستهای. و- دوره عالی رستهای. ز- دوره آموزش نظامی. ح- دانشکده فرماندهی و ستاد. ط- دانشگاه علوم استراتژیک.
تبصره- نیروها و سازمانها میتوانند در صورت لزوم با هماهنگی ستاد مشترک علاوه بر آموزشهای فوق دورههای عرضی آموزشی و تخصصی را برای پرسنل تشکیل دهند.
- آموزشگاه نظامی.
آموزشگاههای نظامی به منظور آموزش نظامی و تخصصی اولیه به کسانی که با مدرک پایان دوره راهنمایی استخدام میشوند تشکیل میشود و دوره آموزشی آن حداقل یک سال خواهد بود. هر نیرو یا سازمان متناسب با نیاز خود نسبت به تشکیل آنها در یگانها و مناطق مختلف اقدام و اساسنامه مربوط را تدوین و مواد آموزشی را معین خواهند نمود به نحوی که فارغالتحصیلان آن به خوبی از عهده مشاغل گروهبان دومی، گروهبان یکمی و استواردومی برآیند. دورههای آموزش نظامی و تخصصی اولیه این آموزشگاهها ممکن است به صورت مجزا در مراکز آموزشی مختلف ارتش اجرا شود.
- دوره تخصصی.
دورههای تخصصی برای تکمیل رسته و تخصص پرسنل بین درجات استواردومی و استواریکمی به مدت حداقل ۶ ماه تشکیل میگردد. نیروها و سازمانها مکلفند نسبت به تشکیل این دورهها طوری اقدام نمایند که کلیه پرسنل بعد از درجه استواردومی بتوانند به موقع این دوره را طی نمایند. اساسنامه و برنامههای آموزشی باید طوری تنظیم گردد که فارغالتحصیلان آن بتوانند از عهده مشاغل درجات استواریکمی تا ستوان یکمی برآیند. نیل این پرسنل به درجات استواریکمی و ستوان سومی منوط به موفقیت در طی این دوره میباشد.
- دوره سرپرستی.
دورههای سرپرستی برای کلیه پرسنلی که با مدرک پائین تر از دیپلم استخدام شده و به درجه ستوان سومی نائل گردیده اند بر حسب نیاز در تمامی یگانها و سازمانها به مدت حداقل ۳ ماه تشکیل میگردد. نیل این پرسنل به درجات ستوان دومی و ستوان یکمی منوط به موفقیت در طی این دوره میباشد.
- نیروها و سازمانها میتوانند دوره سرپرستی و دوره تخصصی را به صورت متوالی در یک مرحله اجرا نمایند و همچنین میتوانند بخشی از این دوره را به صورت آموزش حین خدمت انجام دهند.
- دانشکده علوم نظامی.
هر یک از نیروهای سهگانه متناسب با نیاز خود اقدام به تشکیل دانشکدههای علوم نظامی مینمایند. حداقل مدت آموزش این دانشکدهها هفت ترم تحصیلی در دو دوره به شرح زیر میباشد:
دوره اول- این دوره حداقل شامل ۳ ترم تحصیلی میباشد که برای آموزش به کسانی که با مدرک پایان دوره دبیرستان از طریق مسابقه ورودی استخدام میشوند تشکیل میگردد.
دوره دوم- این دوره حداقل شامل چهار ترم تحصیلی میباشد که برای آموزش به کسانی که با انجام مسابقه ورودی از بین داوطلبان فارغالتحصیل دوره اول پذیرفته شدهاند تشکیل میگردد. این قبیل داوطلبان بلافاصله پس از انجام دوره اول فقط یک بار حق در ارزیابی و مسابقه ورودی دوره دوم را دارند.
تبصره ۱- نیروها میتوانند بر حسب نیاز دوره اول را در مناطق مختلف تشکیل دهند.
تبصره ۲- پرسنلی که با مدرک پائین تر از دیپلم استخدام شده و موفق به اخذ مدرک پایان دوره دبیرستان شدهاند. در فواصل درجات گروهبان یکمی تا استوار یکمی و نیز کارمندانی که مدرک پایان دبیرستان داشته و حداکثر ۲۵ سال سن داشته باشند میتوانند در مسابقه ورودی دوره اول شرکت نمایند و در شرایط مساوی حق تقدم با پرسنل شاغل است.
تبصره ۳- اساسنامه مربوط و مواد آموزشی باید طوری تنظیم گردد که با طی دورههای آموزشی بعدی، فارغالتحصیلان دوره اول از عهده مشاغل ستوان سومی تا سرهنگی برآمده و فارغالتحصیلان دوره دوم آمادگی انجام وظیفه در مشاغل کلیه درجات از ستوان دومی به بالا را داشته باشند.
تبصره ۴- نیروها میتوانند برای دورههای خلبانی و رستههای دریایی و سایر موارد ضروری دو دوره را به صورت پیوسته با حداقل هفت ترم تحصیلی اجرا نمایند.
تبصره ۵- در صورت ضرورت و فوریت، نیروها میتوانند بر حسب نیاز از دارندگان مدارک فوق دیپلم مورد نیاز برای شرکت در مسابقه ورودی دوره دوم ثبتنام نمایند.
تبصره ۶- پذیرفتهشدگان در دوره دوم بدون استفاده از درجه نظامی به تحصیل ادامه خواهند داد.
- دوره مقدماتی رستهای.
دورههای مقدماتی رستهای بر حسب نیاز، به منظور آموزش مقدماتی برای رستههای مورد احتیاج به فارغالتحصیلان دورههای اول و دوم دانشکدههای علوم نظامی و قبل از اعزام به یگانها به مدت حداقل ۶ ماه در نیروها تشکیل میگردد.
- دوره عالی رستهای.
دورههای عالی رستهای در درجات ستوان یکمی و سروانی به مدت حداقل ۶ ماه برای تمامی پرسنل فارغالتحصیل دورههای مقدماتی رستهای و پرسنلی که در سطح فارغالتحصیلان این دوره شناخته شوند، و از آموزش قبلی آنان حداقل چهار سال گذشته باشد متناسب با رستههای آنان تشکیل میگردد. نیل به درجه سرگردی برای این قبیل پرسنل منوط به طی این دوره میباشد.
- دوره آموزش نظامی.
دورههای آموزش نظامی برای کسانی که از بین فارغالتحصیلان موسسات و مدارس آموزش عالی و دانشگاهها با مدارک تحصیلی فوق دیپلم و بالاتر به منظور خدمت در رستههای مورد نیاز به صورت نظامی در کادر ثابت استخدام میشوند به مدت حداقل ۳ ماه قبل از نیل به درجه تشکیل میگردد.
تبصره- هزینههای تحصیلات بالاتر از دیپلم این قبیل پرسنل بر اساس آییننامه مربوط محاسبه و به آنان پرداخت میگردد.
- دانشکده فرماندهی و ستاد.
این دانشکده برای آموزش به فارغالتحصیلان دوره دوم دانشکدههای نظامی که دوره عالی را طی کردهاند و یا در سطح فارغالتحصیلان این دوره شناخته شدهاند و دارندگان مدارک لیسانس و بالاتر مورد نیاز، که حداقل ۳ سال از آموزش قبلی آنها گذشته است، در درجات سرگردی سرهنگ دومی و همچنین کارمندان دارای مدرک لیسانس و بالاتر مورد نیاز ارتش تشکیل میشود و دوره آن حداقل ۹ ماه خواهد بود پرسنل واجد شرایط ۳ بار حق شرکت در ارزیابی و مسابقه ورودی این دانشکده را دارند. اساسنامه مربوط و مواد آموزشی بایستی طوری تنظیم گردد که فارغالتحصیلان آن توانایی طراحی، فرماندهی و مواد آموزشی و مدیریت ردههای بالای ارتش را داشته باشند. فارغالتحصیلان دانشکده فرماندهی و ستاد از یک سال ارشدیت برخوردار میگردند.
- دانشگاه علوم استراتژیک.
دوره این دانشگاه برای آموزش، مطالعه و تحقیق در زمینه سیاست کلی نظامی و خط مشی کشور در امور دفاعی به مدت یک سال خواهد بود. فارغالتحصیلان دانشکده فرماندهی و ستاد و دارندگان مدارک فوق لیسانس و دکترای مورد نیاز ارتش در درجات سرهنگی و سرتیپدومی و همچنین کارمندان که دارای مدرک تحصیلی فوق لیسانس و بالاتر میباشند، سه بار حق شرکت در ارزیابی و مسابقه ورودی این دانشگاه را دارند.
مقامات مملکتی که نظامی نبوده ولی به نحوی از انحا در مسائل دفاعی مسئولیتهایی دارند و همچنین فرماندهان و مدیران رده بالای سپاه پاسداران و نیروهای انتظامی با معرفی شورای عالی دفاع میتوانند این دانشگاه را طی نمایند. ستاد مشترک مکلف است نسبت به تشکیل این دانشگاه اقدام و اساسنامه و مواد آموزشی آن را تهیه و به تصویب شورای عالی دفاع برساند.
- طول هر یک از دورهها و مراکز آموزشی در هر نیرو و سازمان با توجه به حداقل تعیینشده در این قانون بر اساس محتوای آموزشی مورد نیاز در اساسنامههای مربوط که به وسیله نیروها و سازمانها زیر نظر ستاد مشترک تهیه و به تصویب شورای عالی دفاع میرسد تعیین میگردد.
- پرسنلی که به هر یک از مراکز و دورههای آموزشی پیشبینی شده در این قانون اعزام میشوند، باید امکان و فرصت ادامه خدمت و بازدهی متناسب با مدت و کیفیت و اهمیت دوره آموزشی، حداقل دو برابر مدت تحصیل پس از اتمام آن را داشته باشند. این مدت در اساسنامههای آموزشی معین میگردد.
- کلیه کارمندان اعم از کار ثابت و پیمانی در بدو خدمت باید یک دوره یک ماهه آموزش مقدماتی نظامی و آشنایی با قوانین و مقررات و آییننامهها و وضعیت خدمتی خود در ارتش را طی نمایند.
- آموزشهای ارتش باید به گونه ای برنامه ریزی و اجرا گردد که نیاز سازمان مربوط را به بهترین نحو مرتفع نموده، ارتش را به سمت خودکفایی سوق دهد و در زمان صلح نیز پرسنل از عهده انجام وظایف مقرر در اصل ۱۴۷ قانون اساسی برآیند.
- پرسنل پیمانی که به صورت نظامی خدمت خواهند کرد و همچنین پرسنل وظیفه در بدو خدمت، دورههای آموزشی مقدماتی نظامی و تخصصی مربوط را طی خواهند نمود. ستاد مشترک موظف است در جهت بهرهگیری هر چه بهتر از پرسنل پیمانی و وظیفه برنامه آموزشی هر یک از دورههای مزبور را با همکاری نیروها تهیه و به تصویب شورای عالی دفاع برساند.
- هر یک از دورههای آموزشی که بین دو یا چند نیرو و سازمان مشترک باشد حتی المقدور به وسیله یکی از نیروها و سازمانها دائر و پرسنل سایر نیروها و سازمانها نیز در آن آموزش خواهند دید.